3ο: Οι τίτλοι των λογικών συγγραμμάτων του στωικού φιλοσόφου Χρυσίππου και ο Μαρξ!
Αγαπητοί φίλοι
Συνεχίζω το μεγάλο αφιέρωμα στη Λογική των στωικών φιλοσόφων. Γνωρίζω πως για πολλούς ανθρώπους η ενασχόληση, ακόμα και το απλό διάβασμα έργων Λογικής και Γνωσιοθεωρίας είναι από κουραστικό έως αδιάφορο. Δεν απευθύνομαι σε αυτούς τους ανθρώπους. Κάποτε σ’ αυτή εδώ τη χώρα, οι άνθρωποι έτρεχαν στις φιλοσοφικές σχολές και στις σχολές Λογικής και πλήρωναν ακριβά τους δασκάλους φιλοσοφίας προκειμένου να μάθουν. Απευθύνομαι σε εκείνους που ενδιαφέρονται, που θέλουν να μάθουν, που η ψυχή τους φλέγεται, και που θέλουν να βρουν έναν τρόπο, ένα μονοπάτι, ένα χέρι που θα τους βοηθήσει στο ξεκίνημά τους να ασχοληθούν με τη Λογική και τη Φιλοσοφία. Αναγκαστικά λοιπόν θα πρέπει να παραθέσω στην εισαγωγή των μαθημάτων τους τίτλους των λογικών βιβλίων των στωικών φιλοσόφων. Με αυτό τον τρόπο εισάγεται κανείς και στη θεματολογία της στωικής Λογικής και γενικότερα στη Λογική και τη Γνωσιοθεωρία.
Ο Καρλ Μαρξ στο περίφημο έργο του
“Η γερμανική ιδεολογία”, γράφει πως ο Μαξ Στίρνερ αδικεί κατάφωρα τους στωικούς φιλοσόφους, όταν υποστηρίζει πως η μοναδική επιστήμη των στωικών φιλοσόφων είναι η Ηθική και πως από εκεί και πέρα είναι ανίκανοι να πουν οτιδήποτε άλλο για το πνεύμα έξω από το πώς πρέπει να φέρονται μέσα στον κόσμο. Για τον Καρλ Μαρξ η Ηθική δεν είναι η μοναδική επιστήμη των στωικών φιλοσόφων και αυτό γιατί οι στωικοί ήταν οι πρώτοι, οι κύριοι ιδρυτές και θεμελιωτές της Τυπικής Λογικής και Μεθοδολογίας- εκτός από τον Αριστοτέλη.
Ας συνεχίσουμε όμως με την παράθεση των πολυάριθμων τίτλων των λογικών συγγραμμάτων των στωικών φιλοσόφων. Και θα μείνουμε άναυδοι από το εύρος των θεμάτων που τους απασχόλησαν. Σήμερα θα αναφερθώ στα λογικά συγγράμματα του Χρυσίππου, ενός γίγαντα της Λογικής, συνεχίζοντας από το σημείο της χθεσινής μου ανάρτησης.
2. Σύνταξη δεύτερη (=σειρά δεύτερη)
* Περί της αληθούς διαζευκτικης κρίσεως προς Γοργοππιδη
* Περί της αληθούς υποθετικής κρίσης, τέσσερα βιβλία
* Αίρεση (εκλογή από διαζευτικες αντιπαραθέσεις) προς Γοργοππιδη
* Συμβολή στο θέμα των επακόλουθων
* Περί του επιχειρήματος που χρησιμοποιεί τρείς όρους
* Περί δυνατών κρίσεων
* Απάντηση στο έργο του Φίλωνα περί σημασιών
* Περί του ποιες κρίσεις είναι ψευδείς
3. Σύνταξη τρίτη
* Περί προσταγματων
* Περί ερωτήσεως
* Περί διερεύνησης
* Επιτομή περί ερώτησης και διερεύνησης
* Περί αναζήτησης
* Περί αποκρίσεων
4. Σύνταξη τέταρτη
* Περί κατηγορημάτων
* Περί ορθών και υπτιων πτώσεων
* Περί υποθετικών συλλογισμών
* Περί κατηγορημάτων προς Πασυλον
5. Σύνταξη πέμπτη
* Περί των πέντε πτώσεων (ονομαστική, γενική κλπ). Πρόκειται για εργασία πάνω στη γραμματική και τη δομή της γλώσσας.
* Εκφορές ταξινομημένες σύμφωνα με το υποκείμενο
* Περί τροποποίησης της σημασίας, δύο βιβλία
* Περί των κυρίων ονομάτων, δύο βιβλία
Γ’ ΛΟΓΙΚΟΥ ΤΟΠΟΥ ή ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ σχετικά με ΛΕΞΕΙΣ και ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ
1. Σύνταξη πρώτη
* Περί των ενικων και πληθυντικων εκφορων
* Περί μεμονωμένων(ανωμαλίας)λέξεων
* Περί επιχειρημάτων των σωριτων
* Περί σολοικισμων
* Λόγοι που παραβιάζουν την συνηθισμένη χρήση
* Λέξεις
2. Σύνταξη δεύτερη
* Περί των στοιχείων του λόγου και των λεγομένων
* Περί της σύνταξης των λεγομένων, δηλαδή των εκφωνουμενων λέξεων
* Περί της σύνταξης και των στοιχείων της πρότασης
* Περί των στοιχείων του λόγου
* Περί του σχετικού όρου
3. Σύνταξη τρίτη
* Εναντίον εκείνων που αρνούνται τη διαίρεση
* Περί αμφιβολιών
* Περί των τροπικών αμφιβολιών
* Περί τροπικής αμφιβολίας σε υποθετικούς συλλογισμούς
* Απάντηση στο σύγγραμμα του Πανθοιδου περί αμφιβολιών
* Επιτομή στο έργο του Επικράτη περί αμφιβολιών
* Ύλη συγκεντρωμένη για την εισαγωγή στις αμφιβολίες
Δ’ ΛΟΓΙΚΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ με ΣΥΛΛΟΓΙΣΜΟΥΣ και ΤΡΟΠΟΥΣ
Στην ομάδα αυτή ο Διογένης Λαέρτιος αναφέρει άλλα 80 λογικά συγγράμματα του Χρυσίππου. Δεν θα τα αναφέρω. Μπορεί να τα βρει κανείς στη βιβλιογραφία που παραθέτω στο τέλος του άρθρου μου.
Ε’ ΕΙΔΙΚΗ ΛΟΓΙΚΗ
Ο Διογένης Λαέρτιος μας πληροφορεί πως υπάρχουν άλλα 39 λογικά συγγράμματα του Χρυσίππου τα οποία όμως δεν τα αναφέρει καθώς είναι σποραδικές λογικές μελέτες.
Συνολικά τα λογικά συγγράμματα τού στωικού φιλοσόφου Χρυσίππου είναι 311.
Να γιατί ο Καρλ Μαρξ είναι εξοργισμένος με τον “Άγιο” Μαξ Στίρνερ, λέγοντας πως προσπαθεί να απαλλαγεί όσο το δυνατόν γρηγορότερα από το παρελθόν και ιδιαίτερα από το λογικό έργο των στωικών φιλοσόφων, για τους οποίους δεν γράφει κουβέντα για το έργο που σημείωσαν στην Λογική επιστήμη και Φιλοσοφία.
Αύριο η συνέχεια…
* Για την παρουσίαση των τίτλων των λογικών συγγραμμάτων των αρχαίων στωικών φιλοσόφων στηρίχτηκα κυρίως στο έργο του Διογένη Λαέρτιου Βίοι φιλοσόφων, το οποίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κάκτος και Γεωργιάδης καθώς και στο βιβλίο του Τιμ. Χ. Ζήση, διδάκτορα φιλοσοφίας: Το λογικόν μέρος της φιλοσοφίας των αρχαιότερων στωικών, Αθήνα 1965
Τηλέφωνο επικοινωνίας 6976026625
#Αγαπητοι φίλοι
Επειδή μόλις με έχει μπλοκάρει το facebook, προκειμένου να διαβάζετε τη συνέχεια των άρθρων μου θα πρέπει να μπαίνετε στο προφίλ μου. Όσοι θέλουν μπορούν να τα ανακοινοποιούν στο δικό τους προφίλ.
