151ο: Συνοπτική Ιστορία του Κομπέλου Φαναρίου
(34ο μέρος)
Αγαπητοί φίλοι
Συνεχίζω το μεγάλο αφιέρωμα στην ιστορία του χωριού μας, του Φαναρίου Ιθώμης και ιδιαίτερα στον οικισμό του, τον Κόμπελο. Σήμερα θα επιδιώξω να εκθέσω με σύντομο τρόπο την ιστορία του Κομπέλου Φαναρίου. Προφανώς και πολλά πράγματα θα τα αφήσω απ’ έξω και δεν θα αναφερθώ σ’ αυτά, αλλά ο αναγνώστης θα μπορεί να τα βρει ανατρέχοντας σε προηγούμενες αναρτήσεις μου.
Ας τα πάρουμε όμως τα πράγματα με μια σειρά και σχεδόν επιγραμματικά:
1. Ο Κόμπελος ήταν και είναι οικισμός, προάστιο του χωριού μας, του Φαναρίου Ιθώμης. Δεν αποτελεί ξεχωριστή κοινότητα- όπως λανθασμένα έγραφε το ιστορικό και πολιτιστικό Λεύκωμα της Αμκε Ίταμος του δήμου Μουζακίου τον Μάιο του 2024.
Οι κάτοικοι του Κομπέλου ήταν και είναι Φαναριώτες, σπλάχνο από τα σπλάχνα του Φαναρίου. Ο οικισμός του Κομπέλου, ο οποίος ορίζεται από τον παλαιό Σιδηροδρομικό Σταθμό Φαναρίου μέχρι τα σύνορα με τη Λοξάδα και από το ντάμι του Μπακλαβά στο ρέμα του Αρμπυλιανού μέχρι το ντάμι του Γκόλια, βρίσκεται σε υψόμετρο 105 μέτρα από την επιφάνεια της θάλασσας και περίπου 12 χλμ βορειοδυτικά της Καρδίτσας. Βρίσκεται στο στόμιο της λεκάνης απορροής των νερών της βροχής των λόφων του Φαναρίου και των Καναλίων.
2. Η ιστορία του Κομπέλου ήταν και είναι η ιστορία του χωριού μας, όπως κι αν αυτό λεγόταν στη διάρκεια της μακραίωνης ιστορίας του: κλωμακώεσσα Ιθώμη, Θαμιές, Κάστρο, Φανάριον ή Φανάρι. Η ιστορία του Κομπέλου είναι η ιστορία του Φαναρίου και παρακολουθεί, συμπλέκεται με την ιστορία του ιστορικού χωριού μας. Κι αντίστροφα: Η ιστορία του Κομπέλου είναι η τρισχιλιετής ιστορία του Φαναρίου, ως οργανικό μέρος του Όλου.
3. Η ύπαρξη αρχαίων κιόνων στην περιοχή της ιστορικής βρύσης τού Κομπέλου μαρτυρά και επιβεβαιώνει τη μακρόχρονη ιστορία του Κομπέλου. Ο Κόμπελος είναι παρών στην κλασική περίοδο της ιστορίας της αρχαίας Ιθώμης- Φαναρίου. Τα αρχαία μνημεία, τα οποία ανακαλύφτηκαν τις δεκαετίες τού 1950 και 1960, είναι σήμερα θαμμένα κάτω από τον ναό του Αγίου Γεωργίου. Ο,τιδήποτε αρχαιοελληνικό θεωρούνταν ειδωλολατρικό κι έπρεπε να εξαφανιστεί από προσώπου γης. Ο αρχαίος οικισμός του Κομπέλου με τα μνημεία του είναι προφανώς θαμμένος κάτω από τις λάσπες, κάτω από τα φερτά υλικά που κατεβαίνουν αιώνες τώρα με τις βροχές από τις πλαγιές των λόφων του Φαναρίου και των Καναλίων. Η ίδια η “αρχική”, η αρχαία βρύση του Κομπέλου- όπως αποκάλυψε η ανασκαφή το 1955- είναι θαμμένη σε βάθος πάνω από πέντε μέτρα στο σημείο που βρίσκεται.
4. Στα πρώτα δημόσια έγγραφα της οθωμανικής αυτοκρατορίας, στην Απογραφή του 1454, ο οικισμός του Κομπέλου εμφανίζεται να παράγει μεγάλες ποσότητες κηπευτικών, τα οποία οι παραγωγοί τους τα εμπορεύονται στα παζάρια του Φαναρίου και της γύρω περιοχής, με αποτέλεσμα το τουρκικό κράτος να εισπράττει φόρους. Το 1,45% επί του συνόλου των φόρων έχει την πηγή του στη φορολόγηση των κηπευτικών προϊόντων. Αυτό σημαίνει πως και στα ύστερα χρόνια της βυζαντινής αυτοκρατορίας, δηλαδή στους προηγούμενους αιώνες που το Φανάρι Ιθώμης ήταν άστυ- πόλη με αρκετές χιλιάδες κατοίκους και διοικητικό, στρατιωτικό, δικαστικό, οικονομικό και θρησκευτικό κέντρο- υπήρχε μαζική παραγωγή κηπευτικών, τα οποία και τα πουλούσαν. Μπορούμε να υποθέσουμε πως η παραγωγή κηπευτικών στον Κόμπελο ήταν πανάρχαια, ακόμα και απ’ τους χρόνους της αρχαίας Ιθώμης, δηλαδή του 1200 προ Χριστού. Η τροφοδοσία του Φαναρίου και των δεκάδων ή και εκατοντάδων στρατιωτών του κάστρου στην κορυφή του λόφου γινόταν από τα κηπευτικά του οικισμού του, του Κομπέλου. Το Φανάρι Ιθώμης, στον λόφο, δεν μπορούσε να καλλιεργεί κηπευτικά στους κήπους του, γιατί δεν είχε νερό για κάτι τέτοιο. Πέρα από κηπευτικά, στον Κόμπελο εκτρέφονταν βουβάλια, αγελάδες, πρόβατα, γουρούνια, κότες…Κι από αυτά δημιουργούσαν τα κρεατικά και τα τυροκομικά προϊόντα.
5. Ο Κόμπελος ονομάστηκε Κόμπελος για δύο πιθανόν λόγους:
Πρώτον, γιατί αποτελούσε κόμβο, ένα σημείο απάγκιο στις παρυφές ή στα ριζά του λόφου του Φαναρίου Καρδίτσας, όπου αγωγιάτες με άλογα, που μετέφεραν εμπορεύματα από την Ήπειρο προς τον Βόλο και τη Λαμία, άφηναν εδώ τα άλογά τους, για να πάρουν άλλα άλογα ξεκούραστα και να συνεχίσουν το ταξίδι τους. Στην επιστροφή τους περνούσαν πάλι από τον Κόμπελο. Η περιοχή κάτω από τους λόφους, κάτω από τη σιδηροδρομική γραμμή ήταν βάλτος, υγρότοπος και ακατάλληλος για αγώγι.
Δεύτερον, γιατί η λέξη ίσως να προέρχεται από τη σλαβική λέξη κομπίλα, που σημαίνει φοράδα, άλογο. Στη γεωγραφική περιοχή του Κομπέλου εκτρέφονταν άλογα όχι μόνο για τις ανάγκες της γεωργικής παραγωγής αλλά και για τις ανάγκες του ιππικού των στρατών, είτε του ρωμαϊκού, είτε του βυζαντινού, είτε αργότερα του οθωμανικού. Ακόμα και σήμερα η περιοχή του Κομπέλου και της Λοξάδας συνεχίζει αυτή την παράδοση της εκτροφής αλόγων. Στη διπλανή Λοξάδα λειτουργεί ιππικός όμιλος.
6. Οι Φαναριώτες του Κομπέλου, από τα χρόνια της αρχαιότητας, του Βυζαντίου και της τουρκοκρατίας, αλλά και μέχρι σήμερα, είχαν το ημιορεινό χωριό μας, το Φανάρι Ιθώμης, ως εδραίο χωριό, ενώ στην περιοχή του Κομπέλου κατέβαιναν από την άνοιξη μέχρι τα μέσα του φθινοπώρου. Πολλοί έφτιαχναν καλύβες με ξύλα και χόρτα για να μένουν εκεί τους μήνες αυτούς. Κάποιοι που είχαν την οικονομική δυνατότητα έφτιαξαν διώροφα σπίτια, τα περίφημα κομπελιώτικα ντάμια. Στο ισόγειο έβαζαν τα ζώα, κυρίως αγελάδες και βουβάλια και στο ανώι έμεινε η οικογένεια. Την άνοιξη έβγαζαν έξω τα ζώα, καθάριζαν το ισόγειο και έμεινε η οικογένεια. Τον χειμώνα και να ήθελαν να μείνουν στον Κόμπελο, δεν μπορούσαν, γιατί έβαζαν μέσα τα ζώα. Την ίδια στιγμή η υγρασία και το κρύο έκαναν την παραμονή τους στον Κόμπελο ανυπόφορη. Για αυτό, μέχρι το 1965, μια μόνο οικογένεια έμεινε στον Κόμπελο χειμώνα καλοκαίρι, η οικογένεια του Τάσου Κουλοσούσα. Όλες οι άλλες οικογένειες ανέβαιναν τον χειμώνα στο Φανάρι. Το 1967 ήρθε το ηλεκτρικό ρεύμα, ενώ μετά από το 1982 ήρθε και το πόσιμο νερό από το Φανάρι στον Κόμπελο. Έτσι σιγά σιγά οι δεκάδες οικογένειες που πριν ανέβαιναν και κατέβαιναν Φανάρι – Κόμπελο, άρχισαν να μετατρέπουν τα ντάμια σε σπίτια ή να χτίζουν καινούρια διώροφα και σύγχρονα σπίτια και να μένουν σε αυτά. Σήμερα οι περισσότερες οικογένειες μένουν στον Κόμπελο σ’ αυτά τα καινούρια σπίτια, ενώ πέντε μόνο οικογένειες ανεβαίνουν τον χειμώνα στο χωριό μας το Φανάρι.
7. Η Απελευθέρωση του Φαναρίου Ιθώμης από τους Τούρκους, στις 18 Αυγούστου 1881, δημιούργησε νέα δεδομένα. Την ημέρα αυτή
ο Σπυρίδων Καραϊσκάκης, ο γιος του Γιώργου Καραϊσκάκη, απελευθέρωσε το Φανάρι από τους Τούρκους, όταν με 7.000 στρατιώτες ήρθε στη βρύση του Κομπέλου και ανάγκασε τον Τούρκο διοικητή τού κάστρου να υπογράψει την παράδοσή του στους Έλληνες.
Γράφει ο ποιητής Αθανάσιος Γαλούσης στο ποίημά του, το οποίο είναι τοποθετημένο σε πλάκα κοντά στην ιστορική βρύση του Κομπέλου:
Ποιητικό επίγραμμα
Είμαι η Πηγή η Κομπελιώτισσα.
Εδώ στρατός απελευθέρωσης ξεδίψασε,
εφτά χιλιάδες, την ώρα που αντάμωναν
με δάκρυα
επίσκοπος Ιλαρίων, κλήρος, λαός
και Σπυρίδων Καραϊσκάκης.
Κι ο τύραννος κατρακυλούσε
Απ’ του Φαναρίου το κάστρο
πιο γοργά κι απ’ τα νερά μου
για την παλιά του πατρίδα.
Εσύ διαβάτη, πιες και ευφραίνου.
Κι ευχήσου
να κρατάει η μνήμη των νερών μου
τον Αύγουστο του 1881
στις 18 που γέννησε αυτά…
8. Τα ντάμια των Τούρκων του Κομπέλου πέρασαν στους Φαναριώτες του Κομπέλου, ενώ άλλοι Κομπελιώτες φτιάξαν καινούρια, διώροφα κυρίως ντάμια, πολλά από τα οποία σώζονται μέχρι σήμερα. Τα ντάμια αυτά έχουν τη δική τους ξεχωριστή, τοπική και ιδιαίτερη αρχιτεκτονική κι αισθητική φυσιογνωμία καθώς και τη δική τους λειτουργικότητα. Η ανέμη, με το μαγγάνι και τη ρόδα με τους κουβάδες, που το γυρίζει άλογο για να βγάζουν το νερό και να ποτίζουν τα ζαρζαβατικά τους καθώς και η τουλούμπα, για να πίνουν νερό άνθρωποι και ζώα, αποτελούν τα συμπληρωματικά και ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του Κομπέλου.
Με τα κηπευτικά αυτά οι οικογένειες τού Κομπέλου προμήθευαν την αγορά της Καρδίτσας και του Μουζακίου.
[Τα κομπελιώτικα ντάμια αποτελούν νεώτερα μνημεία ακίνητης και κινητής πολιτιστικής αξίας και αγαθά που πρέπει να τύχουν της προστασίας, της συντήρησης, της υποστήριξης και της αναστήλωσης από την αρμόδια υπηρεσία, την Υπηρεσία Νεωτέρων Μνημείων και Τεχνικών Έργων Θεσσαλίας].
9. Στον Κόμπελο κατέβαιναν οι πιο παραγωγικές οικογένειες του Φαναρίου. Αυτό έκανε τους Κομπελιώτες να είναι σε μια οικονομική κατάσταση σχετικά καλή, τόσο έναντι των υπολοίπων Φαναριωτών, όσο και των άλλων χωριών της περιοχής. Οι Φαναριώτες του Κομπέλου είχαν εισπράξεις δύο φορές, ίσως και τρεις φορές τον χρόνο, τόσο από τις πωλήσεις των κηπευτικών, καλοκαιρινών και χειμωνιάτικων, όσο και από τις πωλήσεις προβάτων, βουβαλιών, αγελάδων, γαλοπούλων και γάλακτος. Οι μπαχτσέδες έδωσαν μια οικονομική ευημερία στους ανθρώπους του Κομπέλου, καθώς τα άλλα χωριά του κάμπου δεν είχαν νερό για κηπευτικά. Οι κάτοικοι αυτών των χωριών αγόραζαν μεγάλες ποσότητες κηπευτικών από τους Κομπελιώτες μπαχτσεβαναίους στα παζάρια. Τα κομπελιώτικα κηπευτικά ήταν ξακουστά για την ομορφιά και την ποιότητά τους.
10. Κοντά στην παραγωγή κηπευτικών και κτηνοτροφικών προϊόντων, ο Κόμπελος σημείωσε κι εμπορική κίνηση. Και είχε εμπορική κίνηση γιατί κατέβαινε πολύς κόσμος από το Φανάρι και τα Κανάλια. Ο Κόμπελος λειτούργησε ως κέντρο αγροτικών μηχανημάτων, καθώς αρκετοί Κομπελιώτες είχαν αγοράσει τρακτέρ, χορτοκοπτικές και ποτιστικές μηχανές, αλωνιστικές, θεριζοαλωνιστικές και βαμβακοσυλλεκτικές μηχανές, ψεκαστικά και άλλα παρελκόμενα κι αγρότες που δεν τα είχαν απευθύνονταν σε αυτούς για να προβούν στις αντίστοιχες εργασίες στα χωράφια τους.
Η διάνοιξη του ποταμού Μέγα το 1952 και του ποταμού από τον υγρότοπο τού Σκατιάρη προς τον Μέγα μετέτρεψαν τον υγρότοπο τού Κομπέλου, τον βάλτο, σε καλλιεργήσιμη γη με σιτάρι, καλαμπόκι και τριφύλλι. Ο πρώτος αναδασμός του 1965 και ο δεύτερος αναδασμός του 1970 ολοκλήρωσαν την γεωργική ανάπτυξη. Άρχισε η καλλιέργεια του βαμβακιού. Ο Κόμπελος έγινε πέρασμα όχι μόνο για τους Φαναριώτες παραγωγούς που είχαν χωράφια σε αυτή την περιοχή αλλά και για εργάτες γης, όπως τους περίφημους κοσιατζήδες και τους εργάτες συλλογής βαμβακιού καθώς και για εμπόρους. Αγρότες με κάρα και σούστες, με άλογα και γαϊδούρια και αργότερα με αγροτικά αυτοκίνητα περνούσαν, στάθμευαν και ξεπέζευαν στον Κόμπελο. Η ιστορική βρύση του είχε γίνει το σημείο αναφοράς του.
Ο Κόμπελος, αν και είχε μικρό γεωργικό κλήρο, προμήθευε την αγορά της Καρδίτσας και του Μουζακίου με κηπευτικά προϊόντα, όπως ντομάτες, πιπεριές, μελιτζάνες, κολοκυθάκια, μαϊντανό και σέλινο, λάχανα, πράσα, καρότα, αγγουράκια και μια σειρά άλλα. Εμφανίστηκαν αγωγιάτες με τρίκυκλα και αγροτικά αυτοκίνητα που μετέφεραν τα προϊόντα στα παζάρια.
11. Γύρω στις 60 οικογένειες Φαναριωτών έμειναν στον Κόμπελο. Έτσι το 1963 άνοιξε δημοτικό σχολείο, το οποίο είχε πάνω από 20 μαθητές. Το σχολείο έκλεισε το 1970. Ωστόσο πρόλαβε να βγάλει αθλητές, οι οποίοι αναδείχτηκαν ως πρωταθλητές στίβου και ποδοσφαιριστές στην Αναγέννηση Καρδίτσας.
Να προσθέσω ακόμα πως στοιχεία δείχνουν ότι στα ύστερα χρόνια της βυζαντινής αυτοκρατορίας, δηλαδή κατά τον 13ο και 14ο αιώνα, όταν στη Λοξάδα το μοναστήρι της Αγίας Ελεούσας ήταν στην ακμή του, στον Κόμπελο λειτουργούσε σχολείο. “Γραμματικός στον Κόμπελο και διάκος στη Λοξάδα”, έλεγε ένα παλιό δίστιχο που διασώθηκε από την παράδοση…
12. Στη δεκαετία του 1950 άνοιξαν καφενεία, ουζερί, καταστήματα αναψυχής και τροφίμων γύρω ή κοντά στη βρύση καθώς και ψησταριά στον παλιό δρόμο προς Λοξάδα. Άνοιξε και βενζινάδικο κοντά στη βρύση.
13. Ακόμα και βιοτεχνίες και μεταποιητικές επιχειρήσεις δημιουργήθηκαν στον Κόμπελο. Έτσι το 1959 άνοιξε και λειτούργησε κεραμοποιείο, το οποίο παρήγαγε τούβλα και κεραμίδια. Δεκάδες αγρότες, πάνω από 30 άτομα, κυρίως γυναίκες, έγιναν εργάτες και εργάτριες. Έκλεισε το 1970.
Το 1958, αλλά και από πιο πριν, άνοιξαν και τρία τυροκομεία, όπως του Κωστή Καραβίδα και του Πατατόλη, τα οποία αγόραζαν το γάλα που χρειάζονταν- από τους κτηνοτρόφους του Κομπέλου, του Φαναρίου, της Λοξάδας και των Καναλίων καθώς κι από τις δεκάδες οικογένειες Βλάχων τσελιγκάδων από το Γαρδίκι Τρικάλων, που ξεχειμώνιαζαν από το 1920 στην περιοχή- και το μετέτρεπαν σε τυρί, κασέρι, βούτυρο, μυζήθρα, τυρόγαλο και ανθότυρο. Τα παραδοσιακά τυροκομεία του Κομπέλου, τα οποία απασχολούσαν και 2-3 μισθωτούς εργαζόμενους το καθένα, έκλεισαν στα τέλη της δεκαετίας του 1970.
Διαπιστώνουμε λοιπόν πως η κοινωνία του Κομπέλου υπακούει στους αντικειμενικούς νόμους κίνησης που διέπουν την ιστορική εξέλιξη, όπως είναι ο οικονομικός νόμος της αξίας και ο νόμος της εμφάνισης, της ανάπτυξης και της εξαφάνισης των κοινωνικών φαινομένων.
14. Άνοιξαν και λειτούργησαν άτυπα σφαγεία στη βρύση του Κομπέλου και στον σιδηροδρομικό σταθμό Φαναρίου, ιδιαίτερα για τους μήνες Φλεβάρη και Μάρτη, οπότε γινόταν η σφαγή των αρνιών. Το “πρώτο” σφαγείο λειτούργησε πριν από το 1950 στο ντάμι του Γιατράκου, ενώ στη συνέχεια λειτούργησε σφαγείο στον χώρο τού κεραμοποιείου, στα υπόστεγά του, τους μήνες που αυτό δεν λειτουργούσε.
Ο Θανόπουλος προπολεμικά άνοιξε λίμνη, εκμεταλλευόμενος τα νερά δύο πηγών στην περιοχή, την οποία την έκανε ιχθυοτροφείο προμηθεύοντας μαγαζιά και οικογένειες με ψάρια.
Στις δεκαετίες του 1960 και 1970 πολλές οικογένειες ασχολήθηκαν με την εκτροφή γαλοπούλας. Χιλιάδες γαλοπούλες υπήρχαν στον Κόμπελο και την περίοδο προ των Χριστουγέννων έρχονταν έμποροι και τις φόρτωναν ζωντανές στα φορτηγά τους για την Αθήνα.
15. Ακόμα και καλλιτέχνες ανέδειξε ο Κόμπελος, όπως έναν τραγουδιστή και έναν μπουζουξή, από τα μέσα της δεκαετίας του 1980 έως σήμερα… Ενώ ένας Καρδιτσιώτης γεωπόνος, που διαμένει 35 χρόνια στον Κόμπελο, ασχολείται με την ποίηση. Είναι αυτός που έχει γράψει το ποίημα το οποίο υπάρχει σε πλάκα δίπλα στο μνημείο της Απελευθέρωσης του Φαναρίου από τους Τούρκους το 1881.
16. Αν και το χωριό μας το Φανάρι Ιθώμης συρρικνώθηκε πληθυσμιακά, από 2.500 κατοίκους προπολεμικά, σε 220 σήμερα, ο Κόμπελος συνεχίζει να κρατά έναν κόσμο σχετικά σταθερά, καθώς έχει 38 σπίτια ανοικτά με 80 περίπου άτομα.
17. Ο Κόμπελος έχει πολλές δυνατότητες αγροτουριστικής ανάπτυξης, καθώς διαθέτει τα περίφημα και μεγαλοπρεπή ντάμια του, τις ανέμες του, τις τουλούμπες, τα κηπευτικά του, ακόμα και τα βιολογικά κηπευτικά-στα οποία πρωτοπορεί από τα τέλη της δεκαετίας του 1990, την ιστορική βρύση του, το επιβλητικό νεοκλασικό κτίριο τού Σιδηροδρομικού Σταθμού Φαναρίου, τα αρχαία μνημεία του…
Όλα αυτά όμως θα πρέπει να τα αναδείξει. Είναι ανάγκη να δημιουργηθεί ένα αρχαιολογικό, λαογραφικό και ιστορικό Μουσείο στον Κόμπελο, στην καρδιά του, στη βρύση του, το οποίο θα λειτουργεί ως παράρτημα του Αρχαιολογικού, Ιστορικού και Λαογραφικού Μουσείου που πρέπει να ανοίξει και να λειτουργεί στο πετρόχτιστο δημοτικό σχολείο Φαναρίου, στη θέση Πηλιορίκια..
Δεν πρέπει να ξεχνάμε πως στον Κόμπελο Φαναρίου έγινε και η μεγάλη μάχη, η μεγάλη επίθεση των δυνάμεων της Εθνικής Αντίστασης κατά των Γερμανών κατακτητών στον Σιδηροδρομικό Σταθμό Φαναρίου στις 25 και 26 Αυγούστου 1944, η οποία αφού στοίχησε στη ζωή εννιά ανταρτών και αρκετών Γερμανών κατακτητών, οδήγησε στην Απελευθέρωση του Φαναρίου Καρδίτσας την άλλη μέρα, στις 27 Αυγούστου του ίδιου έτους. Εκεί, όπως γνωρίζουμε, με απόφαση της Ένωσης Αγραφιώτικων Χωριών Καρδίτσας, θα στηθεί Αναθηματική Στήλη με τα ονόματα των νεκρών ηρώων της Μάχης.
18. Ο Κόμπελος Φαναρίου Ιθώμης έχει ιστορικό παρελθόν, έχει παρόν αλλά έχει και μέλλον, αρκεί όλοι μας και ιδιαίτερα οι τοπικοί φορείς να πιστέψουμε σε αυτό και να κάνουμε ό,τι μπορούμε προς αυτή την κατεύθυνση. Γιατί ο οικισμός του Κομπέλου έχει προβλήματα, τα οποία πρέπει να αντιμετωπιστούν από τις Αρχές. Σε επόμενη ανάρτηση θα αναφερθώ σε αυτά τα προβλήματα και θα προτείνω λύσεις που οι ίδιοι οι Φαναριώτες του Κομπέλου μού έχουν υποδείξει. Οι Φαναριώτες και οι Φαναριώτες του Κομπέλου πρέπει να δώσουμε τον καλύτερο εαυτό μας και είναι βέβαιο πως πολλά από αυτά μπορούν να επιλυθούν…
Άλλωστε και οι ίδιοι οι Φαναριώτες αγρότες του Κομπέλου δεν μένουν με σταυρωμένα τα χέρια: Στα οξυμένα προβλήματα που αντιμετωπίζουν προτάσσουν τους αγώνες. Για αυτό και είδαμε δεκάδες Φαναριώτες αγρότες του Κομπέλου να βρίσκονται με τα τρακτέρ στα μπλόκα των αγροτών και στους δρόμους, διεκδικώντας το δικαίωμα στην επιβίωση και της παραμονής τους στο χωριό τους…
19. # Στις φωτογραφίες βλέπουμε το Φανάρι Καρδίτσας στον λόφο, με το κάστρο στην κορυφή του, μία αναβάτρια αλόγου στον ιππικό όμιλο Πήγασος της διπλανής Λοξάδας, τον οικισμό του Κομπέλου από ψηλά, την πέτρινη ανέμη-σήμα κατατεθέν του Κομπέλου, το μεγαλοπρεπές ντάμι, την τουλούμπα του καθώς και την ιστορική βρύση του Κομπέλου.
20. Στο σημείο αυτό θέλω να ευχαριστήσω από καρδιάς τους δεκάδες Κομπελιώτες, τα ονόματα των οποίων αναφέρω σε προηγούμενα άρθρα μου, οι οποίοι μου έδωσαν όλες αυτές τις μαρτυρίες και τις πληροφορίες και μια σειρά άλλες, ώστε να μπορέσω να γράψω συνοπτικά την ιστορία του Κομπέλου και του χωριού μας, του Φαναρίου Ιθώμης. Γιατί τώρα ο Κόμπελος, πέρα από την πραγματική του ιστορία, έχει αποκτήσει για πρώτη φορά και τη γραπτή, τη συνειδητή και θεωρητική Ιστορία του!
Τηλέφωνο επικοινωνίας 6976026625
