88ο: Τέτη Βλαχογιάννη – Κάρκα: Η Φαναριώτισσα ποιήτρια με ρίζα από τα Κανάλια!
Αγαπητοί φίλοι
Συνεχίζω το αφιέρωμα στους Φαναριώτες συγγραφείς. Την τιμητική της σήμερα έχει η ποιήτρια Τέτη Βλαχογιάννη – Κάρκα.
1. Η Τέτη Βλαχογιάννη – Κάρκα γεννήθηκε στο διπλανό χωριό του Φαναρίου Καρδίτσας, στα Κανάλια, από γονείς αγρότες. Όπως γράφει η ίδια στο ποίημα “Βιογραφικό”, από μικρή “τον άχαρο καπνό δουλεύαμε όλοι στο χωριό. Πρώτα θυμάμαι τον καπνό και ύστερα εμένα… Αργότερα όλα άλλαξαν! Σαν ήρθε το βαμβάκι αφήσαμε τον γάιδαρο και πήραμε τρακτεράκι”. Τελείωσε το εξατάξιο γυμνάσιο στο Φανάρι. Αρχικά εργάστηκε στο υπουργείο Συγκοινωνιών Αθήνας και στη συνέχεια στη νομαρχιακή αυτοδιοίκηση Μαγνησίας. Είναι παντρεμένη με τον Αρχοντή Κάρκα. Στον Βόλο είναι η μόνιμη κατοικία τους. Η ρίζα τους όμως τους τράβηξε κοντά της. Ανακαίνισαν το παλιό και ιστορικό σπίτι τους στο χωριό μας το Φανάρι και ζουν εδώ μεγάλο μέρος του χρόνου.
2. Η Τέτη μπαίνει στον κόσμο των γραμμάτων με την ποιητική της συλλογή: “Ρίζα”, η οποία κυκλοφόρησε το 2008, από τον δήμο Ιθώμης. Πρόκειται για μια συλλογή 33 ποιημάτων. Η ποίηση είναι έκφραση του εσώψυχου με τον λόγο, τον έμμετρο και ρυθμικό λόγο. Η ποιήτρια χρησιμοποιεί τον ποιητικό λόγο για να εκφραστεί, να λυτρωθεί, να ελευθερωθεί από όσα την καταπιέζουν και την στενεύουν.. Αλλά η ρίζα της Τέτης Βλαχογιάννη- Κάρκα είναι εδώ, στα Κανάλια. Γράφει:
Ρίζα
Βαθιά η ρίζα μου ακουμπά
στον τόπο που γεννήθηκα
κι αν λείπω χρόνια μακριά
ποτέ δεν τον αρνήθηκα.
Εδώ είν’ η αρχή – Αυγή και Φως
σ’ αυτά που ήρθαν τ’ ανήξερα,
το μέτρο κι ο απολογισμός
γι’ αυτογνωσία στα ύστερα .
Τα Κανάλια πρώτα και το Φανάρι ύστερα είναι ο τόπος όπου μεγάλωσε κι απέκτησε τα βιώματά της. Αργότερα έφυγε για την Αθήνα, όπου ένιωσε νοσταλγία για τον τόπο της.
Θα μας πει στο ποίημα:
Μου λείπουν
Μου λείπει η ανοιχτοσιά του τόπου μου,
οι όμορφες πλαγιές του, τα πλατάνια,
οι γάργαρες πηγές του με τα δροσερά νερά,
το κυπαρίσσι, ο πεύκος κι η λεβάντα.
Μου λείπει ο ήλιος το ξημέρωμα – το βράδυ,
μου λείπει ο γκιώνης που φωλιάζει στα κλαδιά
και ψάχνει μες στη σιγαλιά και στο σκοτάδι
τον αδερφό του που τον έχασε παλιά.
Μου λείπει ο κάμπος με τη χλωρασιά του,
το κράξιμο του βάτραχου στη νύχτα,
απ’την αυγή η ασημένια πάχνη κι η χρυσή δροσιά
– της γης το δάκρυ – που έφυγε μία ακόμη νύχτα.
Της γης το δάκρυ! … Όμορφες εικόνες νοσταλγίας που όταν κάποιος ζει σε μια μεγαλούπολη, όπως είναι η Αθήνα, καταλαβαίνει καλύτερα την ανάγκη της ποιήτριας να ζωγραφίσει μ’ αυτούς τους στίχους την ομορφιά της φύσης.
Τα συναισθήματα της ποιήτριας διαπλέκονται με τις εμπειρίες και τα προσωπικά βιώματα, σε συγκεκριμένο τόπο και χρόνο, από την οικογενειακή και την αγροτική ζωή των απλών ανθρώπων του χωριού. Ποικίλα είναι τα συναισθήματα: γλυκιά ανάμνηση κι αναπόληση των παιδικών της χρόνων, νοσταλγία για τον τόπο της, φιλία, αγάπη για τη φύση, για την παράδοση, για την οικογένεια, μα και πόνος για την απώλεια αγαπημένων προσώπων, όπως η μάνα της. Γράφει στο ποίημα:
Στη μητέρα μου
Μαμά νυστάζεις; Μ’ ακούς; Κοιμήσου…
Ήρθα σου λέω κι είμαι κοντά σου,
δωσ’μου το χέρι σου να το κρατάω
σφιξ’το μου αν θέλεις να σου μιλάω.
Μαμά κοιμήθηκες; Ακούς; Πονάω!!
Κοίτα!… Περίσσεψε το Σ’αγαπώ.
Πάνω στο μνήμα σου θα το καρφώσω,
η ζωή δεν μου άφηνε να σου το δώσω!
Σ’ άλλα ποιήματα υμνεί την ερωτική αγάπη.
Γράφει :
Οι δυο μαζί
Άσηπτο τριαντάφυλλο η αγάπη
γαλάζιο σύννεφο επάνω στη ψυχή
χέρι ζεστό που το δικό μου εκράτει,
διαμάντι ατόφιο, φυλαχτό μες στη ζωή.
Δεν είμαι ένας, είμαι δυο
κι όταν σκοντάφτω με κρατούν
κι όταν κοιμάμαι με ξυπνούν,
τη μια τραβώ μπροστά οδηγός,
την άλλη πίσω αρωγός.
Δεν απουσιάζει κι ο φιλοσοφικός στοχασμός της ποιήτριας. Έτσι στο ποίημα “Η κλωστή” διατυπώνει την άποψή της για τη ζωή. “Μια κλωστή είναι η ζωή”, γράφει στον πρώτο της στίχο, παραφράζοντας το “από μια κλωστή κρέμεται η ζωή”. Η ποιήτρια αναφέρεται στην προσωπική ζωή του καθενός και στο πώς θα την αξιοποιήσει ή θα τη ζήσει. Σ’ άλλο της ποίημα, το “Μουσείο”, εκφράζει με εμβρυώδη φιλοσοφική σκέψη την άποψή της για την κίνηση, τον χρόνο, την ιστορία της κοινωνίας και του ανθρώπου.
Η ποιήτρια αφιερώνει ένα ποίημά της “Στο κάστρο της Ιθώμης”.
Γράφει:
Στο κάστρο της Ιθώμης,
στην πόρτα του μπροστά,
σαν έγειρε ο ήλιος
κάθισα στη σκιά.
Ελεύθερο το βλέμμα μου
στον κάμπο τριγυρνά
κι ο νους μου ταξιδεύει
σε χρόνια μακρινά.
Τον χρόνο πίσω φέρνω
στη δόξα την παλιά,
οι τοίχοι αν μου μιλούσαν
θα μου έλεγαν πολλά.
Για χρόνια ευτυχίας,
για μάχες και σπαθιά,
για νίκες και για ήττες,
ως και για την Τουρκιά…
3. Ως ενεργός δάσκαλος σε δημοτικό σχολείο στην Καλλιθέα Αττικής είχα καλέσει στην τάξη μου την ποιήτρια Τέτη Βλαχογιάννη – Κάρκα, όπου διάβασε και σχολίασε με τα παιδιά μια σειρά από ποιήματά της από την παραπάνω συλλογή, ενώ απάντησε και σε ερωτήσεις τους. Το 2010 ως Ανοικτό Φιλοσοφικό Σχολείο Φαναρίου Καρδίτσας
αφιερώσαμε ποιητική βραδιά στο χωριό μας, όπου παρουσιάσαμε την παραπάνω ποιητική συλλογή της.
4. Στην πρώτη φωτογραφία βλέπουμε μπροστά το χωριό που γεννήθηκε και μεγάλωσε, τα Κανάλια και στο βάθος το Φανάρι Ιθώμης με το βυζαντινό κάστρο στην κορυφή του λόφου, στο οποίο ζει μεγάλο μέρος του χρόνου της. Η φωτογραφία είναι τραβηγμένη από journey in Greece.
Στη δεύτερη φωτογραφία η ποιήτρια μαζί με τον άντρα της, τον Αρχοντή Κάρκα.
Στην τρίτη φωτογραφία η ποιήτρια με το δεύτερο βιβλίο της “Στιγμές”, το οποίο θα δούμε στο επόμενο μάθημα.
Τηλέφωνο επικοινωνίας 6976026625
